Mentaal

Coach jonge atleet shutterstock 1242037552

Mentale scherpte of mentale zorg? Waarom elke coach dit verschil móét leren zien

Het mentale krijgt steeds meer aandacht in de sport. Mooi. Maar laten we eerlijk zijn: nog lang niet alle coaches nemen het mentale bewust mee in hun dagelijks coachen. Dat is een gemiste kans én soms een risico, stelt sportpsycholoog VSPN Ciska de Bruijn. Mentale factoren spelen namelijk altijd mee, of je er nou aandacht voor hebt of niet.
Coach handgebaren shutterstock 2532300837

De verborgen kracht van coachhouding en gebaren

Coaches denken vaak dat hun boodschap zit in hun uitleg, aanwijzingen en woorden. Sportpsychologisch gezien gebeurt het echte werk echter al vóór je iets zegt: je lichaamshouding en gebaren bepalen hoe je boodschap wordt ontvangen.
Concentratie met bal shutterstock 2189373587

De kracht van ‘teamstilte’: waarom minder praten soms méér oplevert

In veel teams klinkt het 'luid': aanmoedigingen, aanwijzingen, coaching van de zijlijn. Praten is betrokkenheid, toch? Maar uit recente sportpsychologische inzichten blijkt iets opvallends... teams die bewust momenten van stilte gebruiken, presteren vaak beter onder druk.
Header Winnen met je hoofd

Winnen met je hoofd: lessen van de kampioen in leren en doorzetten

“Je kunt niet winnen als je in je hoofd al verliest”, aldus Marit Bouwmeester in ‘Winnen met je hoofd’. In dat boek word je meegenomen in de wereld van mentale kracht, persoonlijke groei en zelf de regie nemen. De meest succesvolle zeilster aller tijden Marit Bouwmeester deelt haar ervaringen en inzichten, gecombineerd met kennis uit de sportpsychologie van prof. Nico W. Van Yperen. Een unieke mix van wetenschap en praktijk over optimaal presteren.
Shutterstock 2189373567

Topsporters en talentvolle sporters positief over hun mentale gezondheid

Topsporters en talentvolle sporters geven gemiddeld ruime voldoendes aan hun mentale gezondheid. Toch vindt maar ongeveer de helft dat er voldoende aandacht is voor hun mentale gezondheid. Dat blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut.
Mentaal focus zwemster shutterstock 1781654798

Het stille wapen: hoe mentale herstelmomenten prestaties boosten

Als coach ben je waarschijnlijk gefocust op training, techniek en tactiek. Wist je echter dat veel sporters méér verliezen door gebrek aan herstel voor het brein dan door fysieke vermoeidheid?
Lancering De Checkers Foto Robin Utrecht

Hulp bij écht luisteren naar jongeren

Wat kun je doen als je merkt dat een jongere op de sportclub niet zo lekker in zijn vel zit? Wat zijn signalen? Welke vragen kun je stellen? Wat kun jij doen om te helpen? En wat kun je beter niet doen? Die vragen worden nu beantwoord met een laagdrempelige online tool: De Checkers. Met deze tool – samen met jongeren ontwikkeld – wil Stichting MIND Us supportfiguren zoals trainer-coaches op een sportvereniging handvatten geven om jongeren met beginnende mentale klachten te kunnen ondersteunen door een luisterend oor te bieden en de juiste vragen te stellen.
Openingsfoto kracht van taal shutterstock 666259384

De onzichtbare kracht van taal

In de wereld van de topsport zijn het vaak de kleinste details die het verschil maken. Een fractie van een seconde, een subtiele aanpassing in techniek of een mentale switch kan bepalen of een atleet wint of verliest. Coaches en sporters investeren dan ook veel tijd in fysieke training, strategie en mentale voorbereiding. Maar er is één cruciale factor die vaak over het hoofd wordt gezien: taal. De woorden die coaches kiezen, de manier waarop sporters met zichzelf praten en de instructies die tijdens trainingen en wedstrijden worden gegeven, hebben een directe invloed op prestaties.1 Sportpsychologen Maaike Bierstekers en Linda Abu El-Hassan duiken dieper in de kracht van taal bij sportprestaties.
Wielerpeloton TDF2025 shutterstock 2658566213

Mentale kwetsbaarheid in het profwielrennen

Een recent artikel op cyclingnews.com belicht de toenemende mentale gezondheidscrisis in het profwielrennen. Zaken als depressie, verslaving en burn out komen vaker voor dan gedacht — zelfs bij topnamen zoals Mark Cavendish en Tom Dumoulin. Onderzoek laat zien dat maar liefst 27,8 % van de wielrenners kampt met depressieve klachten, en tot 22 % worstelt met verslavingsgerelateerde gedragingen.
Melissa wijfje

ECO-Coachen: Duurzaam coachen in sport en samenleving

ECO-Coachen is ontstaan op het CIOS Heerenveen, waar nieuwsgierigheid en samenwerking tussen coaches uit verschillende sporten leidde tot een unieke kruisbestuiving. Een mooi voorbeeld daarvan is een alternatieve training voor voetballers van Jong Oranje onder leiding van Foppe de Haan.
Coach jonge voetballer shutterstock 2233263837

Trainer speelt belangrijke rol bij mentale gezondheid jonge sporters

De sportomgeving is een plek waar de mentale gezondheid van jonge sporters kan worden versterkt. De inzet, vaardigheden en manier van training geven van de trainer spelen hierbij een belangrijke rol. Dat blijkt uit het onderzoek ‘Mentale gezondheid van jonge sporters van het Mulier Instituut’. Onderzoeker Wikke van Stam geeft hierin advies hoe jeugdtrainers van jonge sporters (5 – 25 jaar) de mentale gezondheid kunnen bevorderen.
Reservespelers shutterstock 2469537085

Reservespelers, de onzichtbare kracht van het team

In elke sport draait het om details. Tactiek, techniek, fysieke fitheid en steeds vaker ook: mentale kracht.Toch wordt één cruciale groep vaak vergeten in mentale begeleiding: de reservespelers. In voetbal, basketbal, hockey en andere teamsporten geldt: je kunt geen kampioen worden zonder een sterke bank. Een goed gecoachte bank maakt vaak het verschil tussen een gelijkspel en een overwinning. In dit artikel duikt Ciska de Bruin in actuele inzichten uit de sportpsychologie en geeft ze coaches vijf direct toepasbare strategieën om reservespelers mentaal te begeleiden, te motiveren en klaar te stomen als cruciale krachten binnen het team.
Zelfvertrouwen shutterstock 2310221669

Het pad naar zelfvertrouwen in de sport

Zelfvertrouwen creëren bij sporters is een voortdurende reis. Een sporter kan nog zo goed zijn, maar als tijdens een wedstrijd het zelfvertrouwen ontbreekt, kunnen de prestaties achterblijven. In de NLcoach-workshop ‘Confidence kit voor sporters’ nam sportpsycholoog Jeroen Davids aanwezige coaches mee op die reis naar meer zelfvertrouwen. In dit artikel deelt hij praktische tools bij aspecten die hierbij van invloed zijn, zoals feedback geven, doelen stellen en het zorgen voor zelfkennis en zelfreflectie. Bij de nieuwe workshop ‘Mentale kracht: de sleutel tot presteren onder druk’ op 26 mei gaat Davids nog verder in op het vergroten van het zelfvertrouwen.
Berber vd Berg workshop N Lcoach

Doorbreek negatieve denkpatronen: praktische handvatten voor coaches

Iedere sporter krijgt er vroeg of laat mee te maken: negatieve gedachten die het zelfvertrouwen ondermijnen, prestaties in de weg staan en de motivatie doen afnemen. “Ik kan dit niet”, “Mijn tegenstander is veel sterker” of “Wat als ik faal?” – deze interne stem kan een krachtig obstakel vormen op weg naar succes. Als coach speel je een cruciale rol in het begeleiden van sporters bij het omgaan met deze negatieve gedachten. Maar hoe herken je negatieve denkpatronen? Welke technieken kun je inzetten om sporters te helpen deze gedachten te doorbreken? In de workshop ‘Omgaan met negatieve gedachten’ op 16 april beantwoordt sportpsycholoog Berber van den Berg die praktische vragen.
Mentaal focus zwemster shutterstock 1781654798

De illusie van mentale controle: waarom 'je hoofd leegmaken' niet werkt

In de sportwereld hoor je vaak dat atleten “hun hoofd leeg moeten maken” om optimaal te presteren. Negatieve gedachten worden gezien als afleidend en storend, en daarom wordt er soms geadviseerd om deze te onderdrukken of volledig te negeren. Dit klinkt logisch: als je niet nadenkt over falen, dan presteer je beter, toch? Echter, uit psychologisch onderzoek blijkt dat deze strategie niet alleen ineffectief is, maar zelfs averechts kan werken. Wanneer je probeert bepaalde gedachten te onderdrukken, kunnen ze juist sterker en frequenter terugkomen (Wegner, 1994). Dit fenomeen staat bekend als het ‘rebound-effect’ en kan leiden tot een verhoogd gevoel van stress en mentale ruis, wat een negatieve invloed heeft op sportprestaties.
Kjeld Nuis Orange Pictures shutterstock 2559965037

7 mentale technieken om je sporters te helpen bij frustraties

De DQ achter zijn naam na de 1500 meter wereldbekerwedstrijd in Thialf zorgde bij Kjeld Nuis voor een fikse woede-uitbarsting. Hoe kun je als coach je sporter in zo’n situatie helpen? Ciska de Bruijn, Sportpsycholoog VSPN, geeft daarom zeven mentale technieken en tips om frustratie te voorkomen en beter met dit soort situaties om te gaan.